1. Օտարերկրացու իրավական վիճակը Հայաստանում
<<Օտարերկրացիների մասին>> ՀՀ օրենքի համաձայն` Հայաստանի Հանրապետությունում օտարերկրացիներն ունեն ՀՀ քաղաքացիներին հավասար իրավունքներ, ազատություններ և պարտականություններ, եթե ՀՀ սահմանադրությամբ, օրենքներով և միջազգային պայմանագրերով այլ բան նախատեսված չէ:
Օտարերկրացին Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով ունի սեփականության,աշխատանքի,ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու և այլ իրավունքներ:
Օտարերկրյա քաղաքացին ՀՀ վճարում է հարկեր, տուրքեր և կատարում այլ պարտադիր վճարումներ`ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով:
Օտարերկրյա քաղաքացին իր իրավունքները պաշտպանելիս օգտվում է ՀՀ քաղաքացու իրավունքների իրականացման համար սահմանված բոլոր երաշխիքներից, ինչպես նաև օգտվում է իր քաղաքացիության պետության դիվանագիտական պաշտպանությունից:
ՀՀ օտարերկրացիները պարտավոր են հարգել ՀՀ Սահմանադրությունը և օրենքները, իրավական այլ ակտերը, ազգային սովորույթներն ու ավանդույթները:
ՀՀ տարածքում օտարերկրացիները կրում են ՀՀ քաղաքացիներին հավասար պատասխանատվություն, բացառությամբ ՀՀ միջազգային պայմանագրերով նախատեսված դեպքերի:
Օտարերկրացին պահպանում է քաղաքացիության կողմի հետ իրավական կապը, օգտվում է նրա հովանավորությունից և պաշտպանությունից:
Օտարերկրացին չի օգտվում հետևյալ իրավունքներից`
- առանց վիզայի ՀՀ տարածք մուտք գործելու,
- ընտրելու և ընտրվելու ՀՀ պետական իշխանության մարմիններում, ինչպես նաև տեղական ինքնակառավարման մարմիններում,
- մասնակցելու համաժողովրդական քվեարկությանը(համապետական հանրաքվե),
- ընդունվելու հանրային ծառայության,
- ստեղծելու կուսակցություններ և դրանց անդամագրվելու,
- հողի նկատմամբ սեփականության իրավունքից,
2. Ազգությամբ հայ օտարերկրացու իրավական վիճակը Հայաստանում
Ազգությամբ հայ օտարերկրացու իրավական վիճակը տարբերվում է այլ օտարերկրյա քաղաքացիների իրավական վիճակից նրանով, որ`
- ✓ ազգությամբ հայ օտարերկրացուն կարող է տրվել ինչպես ժամանակավոր և մշտական,այնպես էլ հատուկ կացության կարգավիճակ .
- ✓ ազգությամբ հայ օտարերկրացին ձեռք է բերում ՀՀ քաղաքացիություն պարզեցված կարգով :
Այն անձանց,ում շնորհվում է հատուկ կացության կարգավիճակ տրվում է հատուկ տեսակի անձնագիր` 10 տարի ժամկետով, որը հնարավորություն է տալիս`
- ✓ առանց մուտքի վիզայի ճամփորդել Հայաստան.
- ✓ Հայաստանում օգտվել հողի նկատմամբ սեփականության իրավունքից:
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՏԱՐԱԾՔՈՒՄ ԳՏՆՎԵԼՈՒ ԵՎ ԲՆԱԿՎԵԼՈՒ ԿԱՐԳԸ
ՀՀ-ում օտարերկրացիների գտնվելու և բնակվելու համր <<Օտարերկրացիների մասին>> ՀՀ օրենքով սահմանված է կացության երեք կարգավիճակ.
ժամանակավոր
մշտական
հատուկ
Նշված կացության կարգավիճակները հաստատող փաստաթղթերն են համապատասխանաբար`
ժամաակավոր կացության քարտը
մշտական կացության քարտը
հատուկ անձնագիրը
1.Ժամանակավոր և մշտական կացության կարգավիճակ տալու հիմքերը
Ժամանակավոր կացության կարգավիճակը տրվում է յուրաքանչյուր օտարերկրացու, եթե նա հիմնավորում է, որ գոյություն ունի ՀՀ տարածքում մեկ տարի և ավելի ժամկետով իր բնակվելը հիմնավորող հետևյալ հանգամանքներից որևէ մեկը`
- ▪ ուսումը
- ▪ աշխատանքի թույլտվության առկայությունը
- ▪ ՀՀ քաղաքացու կամ ՀՀ-ում օրինական կարգով բնակվող օտարերկրացու հետ ամուսնությունը
- ▪ ՀՀ քաղաքացու կամ ՀՀ-ում մշտական կացության կարգավիճակ ունեցող օտարերկրացու մերձավոր ազգականը (ծնող, եղբայր, քույր, ամուսին, զավակ, տատ, պապ, թոռ ) լինելը
- ▪ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելը
- ▪ ազգությամբ հայ լինելը
Մշտական կացության կարգավիճակը տրվում է օտարերկրացուն, եթե նա`
- ▪ ապացուցում է ՀՀ-ում իր մերձավոր ազգականների (ծնող, ամուսին, եղբայր, քույր, զավակ, տատ, պապ, թոռ) առկայությունը, կամ
- ▪ ՀՀ-ում ապահովված է բնակարանով և գոյության միջոցներով, կամ
- ▪ մինչև մշտական կացության կարգավիճակ ստանալու համար դիմում ներկայացնելն օրենքով սահմանված կարգով առնվազն երեք տարի բնակվել է ՀՀ-ում, կամ
- ▪ ՀՀ-ում իրականացնում է ձեռնարկատիրական գործունեություն,
- ▪ ազգությամբ հայ է:
2.Ժամանակավոր և մշտական կացության կարգավիճակ տալու ժամկետները
Ժամանակավոր կացության կարգավիճակը տրվում է մինչև 1 տարի ժամկետով` յուրաքանչյուր անգամ մեկ տարով երկարաձգելու հնարավորությամբ:
Ժամանակավոր կացության կարգավիճակը երկարաձգելու դիմումը պետք է ներկայացվի կարգավիճակի ժամկետը լրանալուց առնվազն 30 օր առաջ:
Ընդ որում, ժամանակավոր կացության կարգավիճակ ձեռք բերած օտարերկրացին ՀՀ քաղաքացու կամ ՀՀ-ում կացության կարգավիճակ ունեցող օտարերկրացու հետ ամուսնությունը լուծվելու կամ անվավեր ճանաչվելու դեպքում կարող է դիմել ժամանակավոր կացության կարգավիճակը երկարաձգելու դիմումով, եթե հիմնավորվում է, որ ամուսնության մեջ է գտնվել և ՀՀ տարածքում բնակվել է առնվազն մեկ տարի:
Մշտական կացության կարգավիճակը տրվում է 5 տարի ժամկետով`յուրաքանչյուր անգամ նույն ժամկետով երկարաձգելու հնարավորությամբ
Մշտական կացության քարտը երկարաձգելու դիմումը պետք է ներկայացվի մշտական կացության քարտի վավերականության ժամկետը լրանալուց առնվազն 30 օր առաջ:
3.Հատուկ կացության կարգավիճակ տալու հիմքերը
Հատուկ կացության կարգավիճակ տրվում է`
- ազգությամբ հայ օտարերկրացիներին.
- ՀՀ-ում տնտեսական կամ մշակութային գործունեություն ծավալող այլ օտարերկրացիների:
4.Հատուկ կացության կարգավիճակ տալու ժամկետները, կարգը
Հատուկ կացության կարգավիճակ տրվում է տասը տարի ժամկետով: Այն կարող է տրվել մեկից ավելի անգամ:
Ավելի մանրամասն տեղեկությունների համար գրեք մեզ info@jurist.am հասցեին, մեր մասնագետները միշտ պատրաստ են օգնել Ձեզ:
