Հայաստանում օտարերկրյա ներդրումների ռեժիմը կարգավորվում է ՀՀ «Օտարերկրյա ներդրումների մասին» օրենքով (1994թ.): Օրենքն ընդունվել է երկիր օտարերկրյա կապիտալ ներգրավելու համար, ներդրողներին տալիս է մի շարք երաշխիքներ և սահմանում, թե ինչ տեսակներով և ձևերով կարելի է ներդրումներ կատարել հայաստանյան տնտեսության մեջ:
Օտարերկրյա ներդրողների երաշխիքները Հայաստանում.
- պաշտպանություն ազգայնացումից. սեփականազրկումը հնարավոր է միայն դատական կարգով, ներդրման արժեքի լրիվ փոխհատուցմամբ.
- պաշտպանություն պետական մարմինների անօրինական կամ անհարկի գործողություններից առաջացած վնասներից.
- ներդրված միջոցները և շահույթը Հայաստանից ազատ արտահանելու իրավունք.
- «պապական վճիռ». եթե ներդրումն իրականացնելուց հետո օտարերկրյա ներդրումների մասին օրենսդրությունը փոփոխվում է ներդրողի համար ոչ ձեռնտու ուղղությամբ, ներդրողն իրավունք ունի հինգ տարի շարունակել աշխատել ավելի նպաստավոր նախկին պայմաններով:
Ի՞նչ տեսակով կարելի է ներդրումներ կատարել Հայաստանում.
- արտարժույթ կամ ազգային արժույթ, այլ արժութային արժեքներ.
- շարժական և անշարժ գույք (շինություններ, շենքեր, սարքավորումներ և նյութական այլ արժեքներ) և դրա հետ կապված գույքային իրավունքներ.
- բաժնետոմսեր, պարտատոմսեր և ՀՀ օրենսդրությամբ նախատեսված այլ արժեթղթեր.
- դրամական պահանջներ և պայմանագրային արժեք ունեցող պարտավորությունների կատարման պահանջի իրավունք.
- մտավոր սեփականության իրավունքներ.
- օրենքով կամ պայմանագրով նախատեսված տնտեսական գործունեության իրականացման իրավունք, այդ թվում՝ բնական ռեսուրսների հետախուզման, արդյունահանման, մշակման և օգտագործման իրավունք.
- վճարովի ծառայություններ.
- ՀՀ օրենսդրությամբ չարգելված ցանկացած այլ տեսակի ներդրումներ:
Ի՞նչ ձևով են իրականացվում օտարերկրյա ներդրումները.
- օտարերկրյա ներդրողին ամբողջությամբ պատկանող ձեռնարկության ստեղծում, կամ օտարերկրյա իրավաբանական անձի մասնաճյուղի, ներկայացուցչության կամ բաժանմունքի բացում.
- գործող հայաստանյան ձեռնարկությունում բաժնեմասի կամ բաժնետոմսերի ձեռքբերում, այդ թվում՝ ՀՀ քաղաքացիների կամ իրավաբանական անձանց հետ համատեղ.
- բաժնետոմսերի, պարտատոմսերի և ՀՀ օրենսդրությամբ նախատեսված այլ արժեթղթերի ձեռքբերում.
- Հայաստանի տարածքում հողօգտագործման իրավունքի և բնական ռեսուրսների օգտագործման կոնցեսիաների ձեռքբերում.
- այլ գույքային իրավունքների ձեռքբերում.
- օրենքով չարգելված այլ եղանակներ, մասնավորապես՝ ՀՀ իրավաբանական և ֆիզիկական անձանց հետ կնքված պայմանագրերի հիման վրա:
Սահմանված տեսակների և ձևերի օտարերկրյա ներդրումների արգելումը կամ սահմանափակումը կարող է կատարվել միայն ՀՀ օրենսդրությամբ նախատեսված կարգով. ներդրողի իրավունքների կամայական սահմանափակում թույլատրված չէ:
Հաճախ տրվող հարցեր.
Անհրաժեշտ է՞ տեղական գործընկեր օտարերկրյա ներդրումների համար: Ոչ, օտարերկրյա ներդրողը կարող է ամբողջությամբ տիրել հայաստանյան ձեռնարկությանը առանց ՀՀ քաղաքացիների կամ ընկերությունների մասնակցության:
Ի՞նչ տեղի կունենա, եթե ներդրումից հետո փոփոխվի օտարերկրյա ներդրումների մասին օրենքը: Օրենքը ներդրողին իրավունք է տալիս հինգ տարի աշխատել ներդրման պահին գործող պայմաններով, եթե նոր կանոնները ավելի քիչ նպաստավոր են:
Ինչպե՞ս են մեր իրավաբանները աջակցում օտարերկրյա ներդրողներին: Մենք ուղեկցում ենք գործարքի կառուցվածքավորումը, ձեռնարկության գրանցումը կամ բաժնեմասի ձեռքբերումը, ակտիվի իրավական ստուգումը (due diligence), պայմանագրերի պատրաստումը և ներդրողի շահերի պաշտպանությունը պետական մարմինների կամ գործընկերների հետ վեճերի դեպքում:
Եթե նախատեսում եք ներդրումներ կատարել Հայաստանում և ցանկանում եք գնահատել ռիսկերը և ձեր իրավունքների պաշտպանության կարգը, դիմեք մեզ: Ավելի մանրամասն տեղեկությունների համար գրեք info@jurist.am հասցեին: